Cadeaubonnen verkopen: btw, geldigheid en kassa voor winkels

Wat de bonmodule van SumUp, WooCommerce en Odoo je per jaar kost bij €1.000, €2.500 en €10.000 aan verkochte bonnen, staat in de kostentabel. De actuele voorwaarden zie je bij SumUp en op de productpagina van WooCommerce Gift Cards.

De vraag komt vaak in november: kunnen we volgende maand cadeaubonnen verkopen? Technisch kan dat vaak; veel kassasystemen en webshopplatforms hebben er een functie of uitbreiding voor. Het probleem zit ergens anders. Bonnen die alleen in de winkel werken maar niet online. Restsaldo dat verdwijnt na één aankoop. Een bon van vorig jaar die het systeem niet meer kent. En in januari de vraag van de boekhouder waarom de decemberomzet zo hoog was terwijl de bank pas in februari volloopt.

Cadeaubonnen zijn geen product maar een belofte: je krijgt nu geld en levert later. Dat maakt ze administratief en juridisch anders dan een gewone verkoop. Hieronder staat wat je webshop en kassa concreet moeten kunnen, wat de regels zijn over btw en geldigheidsduur, en welke software dat in 2026 goed afhandelt.

Wat moeten je kassa en webshop kunnen met cadeaubonnen?

Er is een verschil tussen “we hebben cadeaubonnen” op een featurelijst en een systeem dat de decemberdrukte aankan. Dit zijn de vier onderdelen om te controleren.

1. Unieke codes met een saldo, geen kortingscodes. Je kunt een cadeaubon nabootsen met een kortingscode, maar WooCommerce wijst er zelf op dat een cadeaubon een vooruitbetaald tegoed is en geen coupon. Wisselt de klant €50 in bij een aankoop van €32, dan moet er €18 saldo blijven staan. Een cadeaubonmodule houdt dat saldo bij. Vraag bij elke leverancier expliciet hoe deelinwisseling werkt voordat je iets aanschaft.

2. Eén saldo voor winkel en webshop. Wie zowel fysiek als online verkoopt, wil dat een bon overal geldig is. Dat kan alleen als kassa en webshop hetzelfde cadeaubonregister gebruiken. Bij één leverancier voor beide kanalen kan dat ingebouwd zijn; bij een kassa van leverancier A en een webshop op platform B is het een koppelingsvraag, en soms niet mogelijk. Dan kies je bewust: bonnen alleen in de winkel, of alleen online, en dat vermeld je op de bon zelf.

3. Terugzoeken op code én op transactie. In januari komt er iemand met een bon waarvan de code onleesbaar is geworden, of met de vraag of er nog saldo op staat. Kan je personeel dat opzoeken zonder jou te bellen? Kan je een bon blokkeren als iemand meldt dat hij is gestolen? Vraag naar deze beheerfuncties voordat je kiest.

4. Een aparte grootboekrekening voor openstaande bonnen. Als je kassa alle bonverkopen als gewone omzet doorgeeft aan je boekhouding, kloppen je cijfers niet. Je wilt dat de verkoop van een bon op een aparte balansrekening landt en pas bij inwisseling omzet wordt. Hoe je dat inricht, hangt af van de koppeling tussen kassa en boekhoudpakket — zie ook onze uitleg over het koppelen van je kassasysteem aan de boekhouding.

Wanneer draag je btw af over een cadeaubon?

Voor de btw kent de Belastingdienst twee soorten vouchers, en het verschil bepaalt wanneer je de btw afdraagt. De Belastingdienst beschrijft het op de pagina Vouchers, zegels en waardebonnen zo: een voucher is “een bon, ticket of giftcard die recht geeft op goederen of een dienst, zónder verplichte bijbetaling”.

Enkelvoudige voucher. Bij uitgifte zijn de btw-gevolgen al bekend. Het voorbeeld van de Belastingdienst: een bioscoopbon die alleen in een Nederlandse bioscoop kan worden gebruikt (9% btw). De Belastingdienst: “De btw moet afgedragen worden bij de uitgifte van de voucher.”

Meervoudige voucher. Bij uitgifte is nog niet bekend hoeveel btw er betaald moet worden. Het voorbeeld van de Belastingdienst: een warenhuisbon die je kunt besteden aan een boek (9%) of aan kleding (21%). Dan geldt: “De btw moet betaald worden op het moment dat de voucher wordt ingewisseld voor een goed of dienst.”

Heb je een gemengd assortiment met 9% en 21% btw, dan is je eigen cadeaubon dus waarschijnlijk een meervoudige voucher: btw pas bij inwisseling. Verkoop je alleen producten tegen één tarief, dan kan het een enkelvoudige voucher zijn. Dat heeft twee praktische gevolgen. Je kassa- of webshopsoftware moet de bonverkoop zonder btw kunnen boeken, en de decemberverkoop van zulke bonnen telt niet mee in de btw van je aangifte over het vierde kwartaal — zie btw-aangifte vierde kwartaal 2026 voor de rest van die aangifte.

Er is nog een detail dat weggeefacties raakt. Bij een gratis voucher voor een product ben je volgens de Belastingdienst in principe btw verschuldigd (over de aankoopprijs of kostprijs), maar niet als je een product verstrekt dat “een maximale waarde van € 15 heeft”. Bij gratis vouchers voor diensten ben je geen btw verschuldigd; dat kan wel gevolgen hebben voor je recht op aftrek van voorbelasting. Handig om te weten voordat je in december met weggeefbonnen begint.

Belangrijk: de indeling enkelvoudig/meervoudig hangt af van hoe jouw bon is opgezet. Laat die keuze eenmalig vastleggen door je boekhouder en zet hem in je administratieve procedure. Dit artikel legt het mechanisme uit en geeft geen fiscaal advies.

Hoe lang moet een cadeaubon geldig zijn?

De regels zoals ACM ConsuWijzer ze beschrijft:

• “Een cadeaubon die u na 1 januari 2022 kocht, moet minimaal 2 jaar geldig zijn.” Een kortere termijn is een onredelijke voorwaarde; vernietigt de klant die, dan is de bon onbeperkt geldig.
• “Staat er op de bon alleen een uitgiftedatum? Dan is de bon 5 jaar geldig vanaf die uitgiftedatum.”
• “Staat er op de cadeaubon geen enkele datum? En ook niet dat u de geldigheid kan checken op een website? Dan is de bon voor altijd geldig.”
• Een cadeaubon kan een consument meestal niet inwisselen voor geld.

Wat dat betekent voor je software: de bon moet een datum kunnen dragen (uitgifte- of einddatum) en de geldigheidsduur moet instelbaar zijn — niet vastgezet op een half jaar omdat de standaardinstelling dat nu eenmaal was. Zet je geen datum op de bon en verwijs je ook niet naar een saldocheck-pagina, dan zit je vast aan een onbeperkt geldige bon. Dat is geen ramp, maar het is wel een keuze die je bewust maakt in plaats van per ongeluk.

Praktisch: kies een geldigheidsduur van minimaal twee jaar, zet de einddatum op de bon én bied een pagina waar de houder het saldo kan controleren. Met zo’n saldocheckpagina kan de houder zelf zien wat er nog op de bon staat.

Hoe boek je een verkochte cadeaubon?

Een verkochte, niet ingewisselde bon is nog geen geleverde prestatie. Je hebt geld ontvangen voor een levering die nog moet komen; daarom boek je het bedrag meestal eerst op de balans. Pas bij inwisseling wordt het omzet — en bij een meervoudige voucher valt op datzelfde moment de btw.

Dat betekent drie dingen voor je administratie in december en januari:

1. Je dagomzet in de kassa is niet gelijk aan je omzet in de boekhouding. Als je kassakoppeling alle bonverkopen als omzet doorzet, corrigeer je dat later handmatig. Beter is het om de bonverkoop direct naar een verplichtingenrekening te laten lopen.
2. Je liquiditeit loopt vooruit op je resultaat. Het geld staat in december op de bank, de omzet valt (deels) in het nieuwe jaar. Fijn voor je kaspositie, verwarrend bij het beoordelen van je decembercijfers.
3. Openstaande bonnen blijven jaren staan. Bij een geldigheidsduur van twee jaar of langer sleep je die post mee. Neem hem op in de jaarafsluiting-checklist: saldo openstaande bonnen aansluiten met het cadeaubonregister uit je kassa of webshop.

Voor de boekhoudkant is het handig als je pakket een eigen grootboekrekening voor vooruitontvangen bedragen heeft en de kassakoppeling die rekening kan aanwijzen. In boekhoudsoftware voor webshops staat per pakket hoe fijnmazig die koppeling is.

Welke kassa- en webshopsoftware kan cadeaubonnen aan?

Hieronder de opties op basis van de leveranciersdocumentatie en prijspagina’s, met de peildatum per leverancier. Prijzen wijzigen; controleer ze op de vendorpagina voordat je beslist.

SumUp: bonnen bij de kassa, tarieven per transactie

SumUp heeft cadeaubonnen die in zijn kassasysteem en app zijn ingebouwd, en die volgens SumUp in de winkel en online te verkopen en in te wisselen zijn. Je stelt een cadeaubonpagina in via de SumUp Business-app en deelt de link; klanten betalen online met creditcard. Volgens de cadeaubonpagina (peildatum 9 oktober 2026) kost dat €0 per maand en 2,50% van de cadeaubonwaarde. Volgens de Nederlandse prijspagina: het instapmodel Betaal naar gebruik kost €0 per maand met 1,49% per fysieke betaling en 2,50% voor onlinebetalingen. Betalingen Plus kost €19 per maand en verlaagt het tarief voor standaard kaarten naar 0,99%, met 1,49% voor kaarten van buiten de EU, zakelijke en premium kaarten en American Express. POS Plus (€49 per maand) voegt onder meer plattegrondbeheer, synchronisatie met boekhoudsystemen en het scannen van streepjescodes toe. Hardware, exclusief btw (peildatum 2 november 2026): Solo Lite €34, de Terminal €169 en de Kassa €399.

Voor wie het interessant is: een kleine winkel, salon of horecazaak die in december bonnen wil verkopen zonder een nieuw kassaproject te starten. Het bedrag van online verkochte bonnen komt volgens SumUp bij de volgende uitbetaling binnen; uitbetalingen komen de volgende dag om 7.00 uur, ook in het weekend. Elk product kun je 30 dagen vrijblijvend uitproberen. Wat je moet checken voordat je hierop bouwt: of deelinwisseling en saldo-opvraging werken zoals jij het nodig hebt. Meer over de kostenstructuur staat in SumUp kosten 2026 en de volledige doorlichting in onze SumUp review.

Bekijk de actuele SumUp-tarieven →

WooCommerce Gift Cards: de officiële extensie voor je webshop

Heb je een WordPress-webshop, dan is de officiële Gift Cards-extensie de directe route. Volgens de productpagina (peildatum 3 november 2026) kost de extensie €72 voor een jaarplan of €115,20 voor een tweejarenplan; of dat inclusief btw is, vermeldt de pagina niet. Een maandabonnement is er niet: de €6 per maand wordt jaarlijks gefactureerd. Wat je ervoor krijgt: digitale cadeaubonnen die klanten online inwisselen, codes die kunnen verlopen, bezorging op een zelfgekozen datum, meerdere ontvangers en een persoonlijk bericht. Klanten kunnen bonnen in hun account bewaren, hun totale saldo zien en daarmee betalen. Met de extensie Name Your Price kan de klant zelf een bedrag invullen.

Het saldo in het klantaccount is de deelinwisseling waar je naar zoekt. De geplande bezorging is in december praktisch: iemand koopt op 12 december en de bon komt op kerstochtend binnen.

Waar je op moet letten: dit is een webshop-extensie voor online inwisselen. Voor fysieke bonnen die in de winkel worden ingewisseld, verwijst WooCommerce naar de extensie PDF Product Vouchers. Verkoop je ook in een winkel, dan heb je een kassa nodig die hetzelfde saldo leest; dat is een aparte koppelingsvraag. Kosten van de rest van je Woo-stack staan in WooCommerce kosten 2026; de bredere afweging tussen platforms in WooCommerce review 2026 en Shopify vs WooCommerce.

Bekijk WooCommerce Gift Cards →

Odoo: bonnen in kassa en webshop uit één database

Bij Odoo noemt de kassapagina cadeaubonnen, eWallet en loyaliteitsprogramma’s, en kassa, e-commerce en boekhouding in één platform. Kassa en webshop werken dan in hetzelfde systeem. De prijzen volgens odoo.com/nl_NL/pricing (peildatum 6 oktober 2026): Eén App Gratis €0 voor één app met zoveel gebruikers als je wilt, Standaard €19,90 per gebruiker per maand bij jaarbetaling (€24,90 bij maandbetaling) en Gepersonaliseerd €35,90 per gebruiker per maand bij jaarbetaling (€44,90 bij maandbetaling). Dat zijn actieprijzen die volgens Odoo 12 maanden gelden voor het oorspronkelijke aantal gebruikers; de lijstprijs van Standaard is €24,90 bij jaarbetaling. Ondersteuning, hosting en onderhoud zitten volgens Odoo in alle plannen; Odoo.sh-hosting en implementatiediensten niet. Kassa én webshop zijn twee apps, dus dan zit je op een betaald plan.

Voor wie: winkels en webshops die toch al voor één geïntegreerd pakket kiezen. Voor wie niet: iemand die alleen een bonfunctie zoekt; dan is een heel ERP-platform veel. Zie Odoo kassa en Odoo webshop voor de losse modules.

Bekijk de Odoo-kassa →

Wat de bonmodule per jaar kost

Eigen som met de prijzen van 3 november 2026. SumUp rekent bij online verkochte bonnen een percentage van de bonwaarde (in de winkel gelden de kosten van dat verkoopkanaal), WooCommerce Gift Cards een vast jaarbedrag, Odoo een prijs per gebruiker voor kassa, webshop en de rest van het platform. Betaalkosten van je payment provider bij WooCommerce en Odoo zitten er niet in.

Tot €2.880 aan bonnen per jaar is het percentage van SumUp goedkoper dan het vaste bedrag van de WooCommerce-extensie; daarboven is het andersom, al betaal je bij WooCommerce daarnaast de kosten van je payment provider; bij SumUp is 2,50% het gewone tarief voor een onlinebetaling. Odoo is geen losse bonmodule: dat bedrag betaal je voor het hele platform, en het is een actieprijs die volgens Odoo 12 maanden geldt.

Lightspeed en de andere kassaleveranciers

Lightspeed noemt bij de horecakassa (Restaurant) “Gift cards & Loyaliteit” als add-on in het instappakket en als onderdeel van de hogere pakketten. Voor Retail staan cadeaubonnen als categorie op de integratiepagina, en elk Retail-abonnement bevat een ingebouwde Lightspeed eCom-webshop. Controleer op de prijspagina wat er in jouw pakket zit. Met Lightspeed hebben wij geen commerciële relatie. Onze beoordeling staat in de Lightspeed kassa review, en in beste kassasysteem detailhandel en beste kassasysteem horeca staan de alternatieven per sector.

Hoe voorkom je twee losse bonsaldo’s in winkel en webshop?

Dit is een fout die geld kan kosten. Een winkel met een kassa van leverancier A en een webshop op platform B verkoopt in december bonnen via beide kanalen. Beide systemen genereren codes in hun eigen formaat en houden hun eigen saldo bij. Een bon uit de winkel wordt online niet erkend, en een klant die een online bon in de winkel aanbiedt, wordt door een medewerker “even handmatig” afgeboekt — waarna de code online nog gewoon werkt.

Drie manieren om dat te voorkomen:

1. Eén leverancier voor kassa en webshop. Eén register. Dit is een sterk argument voor een geïntegreerd platform.
2. Een koppeling die het cadeaubonregister deelt. Controleer expliciet of de koppeling ook bonnen synchroniseert en niet alleen artikelen, voorraad en orders.
3. Bewust scheiden en dat opschrijven. Winkelbonnen zijn winkelbonnen, webbonnen zijn webbonnen, met een aparte codereeks (bijvoorbeeld W- en O-prefix) en de beperking vermeld op de bon en in je voorwaarden.

Wat je in geen geval doet: één codereeks in twee systemen bijhouden en hopen dat het personeel oplet.

Hoe beperk je fraude met cadeaubonnen?

Cadeaubonnen zijn interessant voor misbruik omdat ze anoniem zijn en waarde dragen. Vier maatregelen om na te vragen bij je leverancier:

• Codes lang en willekeurig. Oplopende nummers (0001, 0002) zijn te raden. Twaalf tekens of meer, niet-oplopend.
• Geen saldo-check zonder beperking. Een openbare saldopagina zonder rate limiting is een uitnodiging om codes te bruteforcen. Combineer code met een controlecijfer of vraag om de laatste vier tekens van de aankooporder.
• Bonnen niet inwisselbaar voor geld. Dat mag; ACM noemt dit expliciet als gebruikelijke voorwaarde (“U kunt een cadeaubon meestal niet inwisselen voor geld”).
• Blokkeerfunctie testen vóór december. Geef een testbon uit, blokkeer hem, probeer hem te gebruiken. Werkt dat niet, dan weet je het liever nu.

Wat regel je wanneer voor de decemberpiek?

Een draaiboek voor de decemberpiek:

Nu (november): kies je systeem, geef drie testbonnen uit, wissel er één deels in, blokkeer de tweede en laat de derde door een medewerker opzoeken. Leg de geldigheidsduur (minimaal twee jaar) en de voorwaarden vast en zet ze op de bon en op je site.

Begin december: maak de saldocheckpagina live en zet hem in de bevestigingsmail. Zorg dat de bon als apart artikel in je kassa staat met de juiste grootboekrekening, en stem met je boekhouder af waar de verkoop landt.

Tussen Kerst en Nieuwjaar: sluit het cadeaubonregister af tegen je grootboek. Het openstaande saldo in je systeem moet gelijk zijn aan de post op je balans. Dit is het moment waarop verschillen nog te verklaren zijn.

Januari: verwacht inwisselingen en vragen. Zorg dat je personeel weet hoe deelinwisseling werkt en dat restsaldo blijft staan.

Voor de rest van de drukte: webshop kerstdrukte voorbereiden behandelt voorraad, verzending en klantenservice in dezelfde periode.

Welke fouten maak je snel met cadeaubonnen?

1. Bonnen bouwen met kortingscodes. Dan moet je deelinwisseling en restsaldo zelf zien op te lossen.
2. Geldigheidsduur van zes maanden of een jaar. Voor consumentenbonnen gekocht na 1 januari 2022 is minder dan twee jaar volgens ACM een onredelijke voorwaarde.
3. Bonverkoop als omzet boeken. Vertekent je decembercijfers en zorgt voor correctiewerk bij de jaarafsluiting.
4. Geen einddatum en geen saldocheck op de bon. Dan is de bon volgens ACM onbeperkt geldig — en dat sleep je jaren mee in je administratie.

Welk systeem past bij jouw situatie?

Alleen een webshop op WordPress? De WooCommerce Gift Cards-extensie voor €72 per jaar (peildatum 3 november 2026) dekt het belangrijkste: bonnen per e-mail, saldo in het klantaccount, vervaldata en geplande bezorging.

Klein en snel live? Met SumUp blijven de vaste kosten laag (€0 per maand bij Betaal naar gebruik, 1,49% per fysieke transactie, 2,50% van de waarde van online verkochte bonnen), en de cadeaubonpagina stel je in via de app. Check vooraf de saldo- en deelinwisselfuncties. Wat je per pinbetaling kwijt bent, reken je uit met de pin-transactiekosten-calculator.

Winkel én webshop, en je wilt één saldo? Dan is de kern van je keuze niet de bonmodule maar de integratie. Een geïntegreerd platform als Odoo (€19,90 per gebruiker per maand bij jaarbetaling of €24,90 bij maandbetaling in het eerste jaar, peildatum 6 oktober 2026) of een kassaleverancier met eigen webshop lost dat structureel op; de keuzehulp kassasystemen helpt je die leveranciers te vinden. De inrichting kost meer tijd dan een plug-in installeren, maar je hebt de omnichannel-valkuil dan niet.

Wat je vooral niet doet: in de laatste week van november alsnog bonnen “erbij” doen met de kortingscodemodule. Dan verkoop je in december een belofte die je systeem in januari niet kan nakomen.

Lees ook:

• Fiscale eisen kassasysteem 2026 — wat je kassa moet vastleggen en bewaren
• Beste webshop software 2026 — platformvergelijking voor Nederlandse webshops
• Webshop kosten berekenen — wat je webshop per maand kost
• Kassasysteem koppelen aan de boekhouding — hoe je dagafsluiting in je boekhouding terechtkomt
• Beste CRM voor webshops 2026 — klantdata uit webshop en kassa samenbrengen

Transparantie: de links naar SumUp, WooCommerce en Odoo in dit artikel zijn affiliate-links — koop je via die links, dan ontvangen wij een commissie. Met Lightspeed hebben wij geen commerciële relatie. Dat verandert het advies niet: waar een andere oplossing beter past, staat dat er. Prijzen en tarieven zijn overgenomen van de vendorpagina’s (SumUp en WooCommerce 9 oktober, Odoo 6 oktober 2026) en kunnen zijn gewijzigd.

Bronnen

• Belastingdienst, Vouchers, zegels en waardebonnen: geraadpleegd 9 oktober 2026.
• ACM ConsuWijzer, Cadeaubon of tegoedbon: voorwaarden en geldigheid: geraadpleegd 9 oktober 2026.
• SumUp, cadeaubonpagina en prijspagina Nederland (sumup.com): geraadpleegd 9 oktober 2026, hardwareprijzen 2 november 2026 en cadeaubontarief 3 november 2026.
• WooCommerce, productpagina Gift Cards (woocommerce.com): geraadpleegd 3 november 2026.
• Odoo, prijspagina en kassapagina (odoo.com/nl_NL/pricing): geraadpleegd 6 oktober 2026.
• Lightspeed, prijspagina’s Restaurant en Retail en integratiepagina: geraadpleegd 9 oktober 2026.